Qatag‘on qurbonlari xotirasiga bag‘ishlangan respublika ilmiy-amaliy konferensiya o‘tkazildi
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 4-noyabrdagi “2025–2026-yillarda mamlakatimizda qatag‘on qurbonlari hayoti va faoliyatini targ‘ib etish ishlarini yanada jadallashtirish bo‘yicha chora-tadbirlar dasturini tasdiqlash to‘g‘risida”gi 691-son qarorida belgilangan vazifalar ijrosini ta’minlash maqsadida 2026-yil 9-sentabr kuni Chirchiq davlat pedagogika universitetida “O‘zbekistonda qatag‘on qurbonlarining merosi: tarix, xotira va ma’naviy saboqlar” mavzusida respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi o‘tkazildi.
Anjumanni Chirchiq davlat pedagogika universiteti ilmiy ishlar va innovatsiyalar bo‘yicha prorektori B.X. Eshchanov, Ta’lim sifatini ta’minlash bo‘limi boshlig‘i S.X. G‘ayupova hamda Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Qatag‘on qurbonlari xotirasi davlat muzeyi direktorining ilmiy ishlar bo‘yicha o‘rinbosari M.F. Zikrullayev kirish so‘zi bilan ochib berdi.
Konferensiya quyidagi uchta asosiy yo‘nalish bo‘yicha olib borildi:
- jadidchilik harakati va ma’rifatparvarlarning ijtimoiy-siyosiy faoliyati;
- XX asrning 20–50-yillaridagi siyosiy qatag‘onlar tarixi va manbashunosligi;
- mustaqillik yillarida qatag‘on qurbonlari xotirasini abadiylashtirish va muzeylashtirish amaliyoti.
Anjumanda tarix fanlari doktori, O‘zbekiston Milliy universiteti professori Avaz Yermetov XX asrdagi ommaviy qatag‘onlarning mohiyati, “Katta qirg‘in” hamda qatag‘on siyosatining asosiy oqibatlari haqida ma’ruza qildi. Filologiya fanlari doktori Nodira Xoliqova jadidchilik va xotin-qizlar masalasiga to‘xtalib, jadidlar va qadimchilarning xotin-qizlarning jamiyatdagi ijtimoiy maqomiga doir qarashlarini yoritib berdi. Tarix fanlari doktori Shoira Jumayeva qatag‘onlar davrida diniy ulamolarning faoliyati haqida so‘z yuritgan bo‘lsa, PhD Sharofiddin Parmonov general Jo‘rabekning Turkiston ijtimoiy-ma’rifiy hayotidagi o‘rniga e’tibor qaratdi.
Yosh tadqiqotchi Alerbek Muratov jadid adabiyotida ma’rifatparvar qahramon obrazining milliy subyekt darajasigacha bo‘lgan evolyutsiyasini tahlil qildi. PhD Nargiza Kenjayeva “XX asrning 80-yillarida Sovet hokimiyatining O‘zbekistonda yuritgan qatag‘on siyosati (Toshkent viloyati misolida)” mavzusida ma’ruza qildi. PhD Shohsanam Sulaymonova Sharof Rashidov merosini o‘rganish va uning tarixiy merosiga berilgan baholarni qayta ko‘rib chiqishning ahamiyati haqida fikr bildirdi. PhD Feruza Ilmuratova esa Oliy sud tomonidan qatag‘on qurbonlarining oqlanishi jarayoni haqida ma’ruza qildi. PhD Mahfuza Sa’dullayeva mustaqillik yillarida qatag‘on qurbonlari xotirasini tiklash va ularning merosini muzeylashtirish borasida amalga oshirilgan ishlar hamda to‘plangan tajriba haqida so‘z yuritdi.
Tadbir davomida ishtirokchilarga qatag‘on davri tarixini yoritishga bag‘ishlangan “Istibdoddan Istiqlolgacha” nomli hujjatli film namoyish etildi.
Konferensiya doirasida tadqiqotchilar, professor-o‘qituvchilar va yosh olimlar o‘rtasida qatag‘on davri tarixi, tarixiy xotirani asrab-avaylash hamda milliy merosni chuqur o‘rganish masalalari yuzasidan qizg‘in fikr almashildi.
Anjuman yakunida konferensiya materiallari elektron to‘plam shaklida nashr etilishi ma’lum qilindi.
Universitet Axborot xizmati
Galereya