O‘ZBEK VA QOZOQ TILLARIDA AFFIKSLARNING FUNKSIONAL IXTISOSLASHUVI
O‘ZBEK VA QOZOQ TILLARIDA AFFIKSLARNING FUNKSIONAL IXTISOSLASHUVI
Muallif:Shayxislamov Nursulton Zamon o‘g‘li
Yil:30.07.2026
Tavsif:Mazkur maqolada o‘zbek va qozoq tillaridagi affikslarning funksional ixtisoslashuvi qiyosiy-tipologik, struktur-semantik hamda funksional yondashuv asosida tadqiq etiladi. Tadqiqotning asosiy maqsadi affikslarning tarixiy taraqqiyot jarayonida ma’lum grammatik yoki derivatsion vazifalarga ixtisoslashish qonuniyatlarini aniqlash, ularning funksional differensiatsiyasi hamda zamonaviy til tizimidagi o‘rnini yoritishdan iborat. Tadqiqot davomida affikslarning grammatik, so‘z yasovchi, semantik va kommunikativ funksiyalari o‘zaro bog‘liq holda tahlil qilinadi. O‘zbek va qozoq tillaridagi umumturkiy affikslarning funksional rivojlanish yo‘nalishlari qiyoslanib, ayrim affikslarning bir tilda faol, ikkinchi tilda esa cheklangan yoki ixtisoslashgan holda qo‘llanishi ilmiy jihatdan asoslanadi.
Shuningdek, maqolada affikslarning funksional ixtisoslashuvi morfologik tizimning ichki taraqqiyot qonuniyatlari, semantik differensiatsiya va tilning kommunikativ ehtiyojlari bilan uzviy bog‘liqligi ko‘rsatib beriladi. Tadqiqot natijalari o‘zbek va qozoq tillarida affikslar tizimining umumiy tipologik asosga ega ekanligini, biroq tarixiy rivojlanish jarayonida ularning funksional imkoniyatlari turlicha shakllanganini tasdiqlaydi. Olingan ilmiy xulosalar turkiy tillar morfologiyasi, qiyosiy tilshunoslik va derivatsion lingvistika sohalaridagi keyingi tadqiqotlar uchun nazariy asos bo‘lib xizmat qiladi.